Als je 100.000 euro erft en je bent een kind van de overledene, betaal je in 2026 over een groot deel daarvan geen erfbelasting. De vrijstelling voor kinderen bedraagt 23.474 euro. Over het resterende bedrag betaal je erfbelasting volgens een oplopend tarief. Hoeveel dat precies is, hangt af van je relatie met de overledene. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over erfbelasting stap voor stap.
Hoeveel vrijstelling heb je bij een erfenis van 100.000 euro?
De vrijstelling bij een erfenis hangt volledig af van je relatie met de overledene. Een partner heeft recht op een vrijstelling van 795.156 euro, wat betekent dat een erfenis van 100.000 euro volledig belastingvrij is. Kinderen hebben een vrijstelling van 23.474 euro. Over de rest betaal je erfbelasting.
De meest voorkomende vrijstellingen in 2026 zijn:
- Partner (echtgenoot, geregistreerd partner of samenwonend partner): 795.156 euro vrijstelling
- Kind: 23.474 euro vrijstelling
- Kind met een lichamelijke of geestelijke beperking: hogere vrijstelling, mits de overledene meer dan de helft van de kosten voor levensonderhoud betaalde en het kind de komende drie jaar waarschijnlijk minder dan de helft verdient van iemand zonder beperking
- Kleinkind: 23.474 euro vrijstelling
- Ouder: 59.643 euro vrijstelling
- Overige erfgenamen: 2.658 euro vrijstelling
Bij een erfenis van 100.000 euro is de vrijstelling dus bepalend voor hoeveel je uiteindelijk aan erfbelasting betaalt. Een partner betaalt niets, een kind betaalt over 76.526 euro (100.000 min 23.474 euro).
Rust voor de toekomst
Een gratis kennismakingsgesprek geeft helderheid over wat er nu, en later, geregeld kan worden.
Welke belastingtarieven gelden er bij erfbelasting?
De erfbelasting werkt met twee schijven en twee tariefgroepen. De hoogte van het tarief hangt af van je relatie met de overledene en de omvang van het belaste bedrag. Hoe verder je van de overledene af staat, hoe hoger het tarief.
Voor kinderen, partners en kleinkinderen gelden de volgende tarieven:
- Tot 152.368 euro (belast bedrag): 10% erfbelasting
- Boven 152.368 euro (belast bedrag): 20% erfbelasting
Voor overige erfgenamen, zoals broers, zussen, neven, nichten en vrienden, liggen de tarieven aanzienlijk hoger:
- Tot 152.368 euro (belast bedrag): 30% erfbelasting
- Boven 152.368 euro (belast bedrag): 40% erfbelasting
Het belaste bedrag is de erfenis na aftrek van de vrijstelling. Een kind dat 100.000 euro erft, betaalt dus over 76.526 euro het tarief van 10 procent, omdat dit bedrag ruim onder de grens van de eerste schijf blijft.
Hoeveel belasting betaalt een kind over een erfenis van 100.000 euro?
Een kind dat 100.000 euro erft, betaalt in 2026 precies 7.652,60 euro aan erfbelasting. Dit is 10 procent over het belaste bedrag van 76.526 euro (100.000 min de vrijstelling van 23.474 euro). Het bedrag blijft ruim binnen de eerste belastingschijf, zodat het hogere tarief van 20 procent niet van toepassing is.
Netto houdt het kind dus 92.347,40 euro over van de erfenis van 100.000 euro. Dat is een aanzienlijk deel, al is het wel verstandig om dit vooraf in te plannen. Zeker als er ook andere bezittingen in de nalatenschap zitten, zoals een woning of spaargeld, kan het totale belaste bedrag hoger uitvallen en kan de tweede schijf wel van toepassing worden.
Voor kleinkinderen geldt dezelfde vrijstelling en hetzelfde tarief als voor kinderen. Pleegkinderen en stiefkinderen die in het testament zijn opgenomen, vallen ook onder deze gunstige tariefgroep.
Wat als je geen kind of partner bent van de overledene?
Als je geen kind, kleinkind of partner bent van de overledene, betaal je aanzienlijk meer erfbelasting. Voor broers, zussen, neven, nichten, vrienden en andere erfgenamen geldt een vrijstelling van slechts 2.658 euro. Over de rest betaal je 30 procent tot 152.368 euro en 40 procent daarboven.
Bij een erfenis van 100.000 euro betekent dit concreet: het belaste bedrag is 97.342 euro (100.000 min 2.658 euro vrijstelling). Daarover betaal je 30 procent, wat neerkomt op 29.202,60 euro aan erfbelasting. Netto houd je dan nog 70.797,40 euro over. Dat is een groot verschil met wat een kind zou betalen.
Dit maakt erfplanning extra belangrijk als je vermogen wilt nalaten aan mensen buiten de directe familiekring. Door tijdig goede afspraken te maken, bijvoorbeeld via een testament of schenkingen bij leven, kan de belastingdruk aanzienlijk worden beperkt.
Zijn er manieren om minder erfbelasting te betalen?
Ja, er zijn verschillende legale manieren om de erfbelasting te beperken. De meest effectieve strategie is om bij leven al te beginnen met schenken, zodat het vermogen al deels is overgedragen voordat er sprake is van een nalatenschap. Zo verklein je de erfenis en daarmee de belastingdruk voor je erfgenamen.
Veelgebruikte mogelijkheden zijn:
- Jaarlijkse belastingvrije schenking aan kinderen: In 2026 mag je per kind 6.713 euro per jaar belastingvrij schenken
- Jaarlijkse belastingvrije schenking aan kleinkinderen: Per kleinkind mag je 2.769 euro per jaar belastingvrij schenken
- Eenmalige verhoogde schenking: Voor kinderen tussen 18 en 40 jaar bestaat een eenmalig hogere vrijstelling voor bepaalde doelen, zoals een eigen woning
- Testament opstellen: Via een goed opgesteld testament kun je bepalen wie wat krijgt en daarmee de belastingdruk optimaliseren
- Ondernemingsvrijstelling: Wie een onderneming erft en deze voortzet, kan in aanmerking komen voor een forse vrijstelling of verlaging van de erfbelasting
Het is wel belangrijk om dit tijdig en zorgvuldig te laten regelen. Financiële en juridische beslissingen rondom erfplanning hangen sterk met elkaar samen. Wij werken hiervoor samen met gespecialiseerde partijen in ons netwerk, zodat je altijd het juiste advies krijgt voor jouw situatie.
Wanneer en hoe moet je erfbelasting aangeven bij de Belastingdienst?
Na een overlijden moet je als erfgenaam aangifte erfbelasting doen bij de Belastingdienst. De aangifte moet worden ingediend binnen acht maanden na het overlijden. De Belastingdienst stuurt doorgaans een aangiftebrief naar de erfgenamen, maar het is de verantwoordelijkheid van de erfgenamen zelf om tijdig aangifte te doen.
De aangifte doe je digitaal via de website van de Belastingdienst. Je hebt hiervoor DigiD nodig. In de aangifte geef je op:
- Wat je hebt gekregen uit de nalatenschap
- Welke vrijstelling op jou van toepassing is
- Of er schulden of kosten zijn die op de nalatenschap drukken
Na de aangifte ontvang je een aanslag van de Belastingdienst. Daarin staat hoeveel erfbelasting je moet betalen en wanneer de betaling uiterlijk moet plaatsvinden. Het is verstandig om de aangifte niet te lang uit te stellen, zeker als de nalatenschap complex is of meerdere erfgenamen betreft. Fouten of vertragingen kunnen leiden tot boetes of rente.
Als je niet zeker weet hoe je de aangifte moet invullen, of als de nalatenschap meerdere bezittingen omvat, zoals een woning of spaargeld, is het verstandig om begeleiding in te schakelen. Een vertrouwde adviseur kan helpen om alles correct en tijdig te regelen.
Hoe wij helpen bij erfbelasting en erfplanning
Erfbelasting is voor veel mensen een onbekend terrein. De regels zijn complex, de bedragen zijn groot, en een verkeerde keuze kan je erfgenamen onnodig veel geld kosten. Bij Curo Advies begrijpen we dat dit soort financiële vraagstukken veel vragen oproepen, zeker in een periode die al emotioneel zwaar is.
Met meer dan 25 jaar ervaring in financiële dienstverlening helpen wij senioren en hun families met financiële planning om grip te houden op hun financiële situatie. We zijn onafhankelijk en niet gebonden aan één bank of instelling. Wat dat in de praktijk betekent:
- We bekijken jouw totale financiële situatie, niet alleen de erfenis
- We leggen in begrijpelijke taal uit wat jouw opties zijn
- We werken samen met gespecialiseerde partijen voor erfplanning en juridisch advies
- We begeleiden je van begin tot eind, zodat je niets over het hoofd ziet
- We zijn een vast aanspreekpunt dat jou en jouw situatie goed kent
Of je nu zelf wilt weten wat er bij een erfenis op je afkomt, of je zoekt als kind informatie voor je ouders: we denken graag met je mee. Neem vrijblijvend contact met ons op voor een eerste gesprek.
Veelgestelde vragen
Moet ik erfbelasting betalen als ik een erfenis krijg uit het buitenland?
Als de overledene ten tijde van het overlijden in Nederland woonde, ben je in principe gewoon Nederlandse erfbelasting verschuldigd, ongeacht waar de bezittingen zich bevinden. Woonde de overledene in het buitenland, dan kunnen de regels van dat land van toepassing zijn — maar Nederland kan ook nog belasting heffen als jij als erfgenaam in Nederland woont. Omdat internationale nalatenschappen al snel complex worden, is het verstandig om hiervoor gespecialiseerd advies in te winnen.
Wat gebeurt er als ik de erfbelasting niet op tijd betaal?
Als je de erfbelasting niet binnen de gestelde termijn betaalt, rekent de Belastingdienst rente (belastingrente) over het openstaande bedrag. Bovendien kan de Belastingdienst een aanmaning sturen en uiteindelijk invorderingsmaatregelen treffen. Het is dus belangrijk om de aanslag serieus te nemen en op tijd te betalen. Lukt dat financieel niet in één keer, dan kun je bij de Belastingdienst een betalingsregeling aanvragen.
Kan ik erfbelasting vermijden door een erfenis te weigeren?
Ja, je hebt als erfgenaam altijd de keuze om een erfenis te verwerpen — dan ontvang je niets en betaal je ook geen erfbelasting. Dit is soms zinvol als de nalatenschap meer schulden dan bezittingen bevat. Je kunt ook kiezen voor beneficiaire aanvaarding, waarbij je de erfenis accepteert maar niet aansprakelijk bent voor eventuele schulden die de nalatenschap overstijgen. Laat je hierover goed adviseren, want de keuze is in principe onomkeerbaar.
Telt een levensverzekering ook mee voor de erfbelasting?
Dat hangt af van hoe de levensverzekering is opgesteld. Als de uitkering rechtstreeks naar een begunstigde gaat en niet via de nalatenschap loopt, valt deze in veel gevallen buiten de erfbelasting. Maar als de overledene zelf de premies heeft betaald en de uitkering via de nalatenschap verloopt, kan er toch erfbelasting verschuldigd zijn. Het is daarom verstandig om bij het afsluiten van een levensverzekering goed te letten op de begunstigingsclausule en dit te bespreken met een financieel adviseur.
Wat als de nalatenschap voor een groot deel uit een woning bestaat — hoe wordt die gewaardeerd?
Een woning in de nalatenschap wordt voor de erfbelasting gewaardeerd op de WOZ-waarde die geldt op de peildatum van het jaar van overlijden. Dit kan betekenen dat de erfbelasting hoger uitvalt dan verwacht, zeker als de WOZ-waarde sterk is gestegen. Als de woning wordt geërfd door meerdere erfgenamen samen, is het bovendien verstandig om tijdig afspraken te maken over verkoop, verdeling of uitkoop om financiële conflicten te voorkomen.
Kan ik de vrijstelling voor erfbelasting combineren met eerder ontvangen schenkingen?
Ja, maar hier geldt een belangrijk aandachtspunt: schenkingen die je in het jaar van overlijden hebt ontvangen van de overledene, worden in veel gevallen bij de erfenis opgeteld voor de berekening van de erfbelasting. Eerder ontvangen schenkingen die al belastingvrij waren, tellen doorgaans niet meer mee. Het is dus belangrijk om een goed overzicht te hebben van eerdere schenkingen, zodat de aangifte erfbelasting correct wordt ingevuld.
Hoe werkt de erfbelasting als er meerdere erfgenamen zijn?
Elke erfgenaam wordt afzonderlijk belast over zijn of haar eigen erfdeel. De vrijstelling en het tarief gelden per persoon en worden bepaald door de relatie die die persoon had met de overledene. Als drie kinderen elk 100.000 euro erven, betaalt ieder van hen dus individueel erfbelasting over hun eigen deel. De nalatenschap wordt niet als geheel belast, maar per erfgenaam berekend — wat het belang van een goed opgesteld testament nog eens onderstreept.
Gerelateerde artikelen
- Hoeveel kan een kind van elke ouder erven?
- Hoe lang duurt het om overwaarde vrij te maken?
- Wat gebeurt er als je overwaarde niet in huis stopt?
- Kan ik de kosten koper betalen met overwaarde?
- Kan ik overwaarde van mijn huis schenken aan mijn kind?
Deze inhoud is gegenereerd met behulp van AI en kan fouten bevatten.