Een goed pensioenplan maak je door een helder overzicht te maken van wat je straks aan inkomen verwacht en wat je maandelijks nodig hebt om prettig te leven. Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk spelen er veel zaken tegelijk: je AOW, eventueel opgebouwd pensioen, spaargeld, de overwaarde van je woning en wat je wilt nalaten aan je kinderen of kleinkinderen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het financieel plan maken voor pensioen, zodat je weet waar je moet beginnen.
Wat heb je nodig om een goed pensioenplan te maken?
Om een goed pensioenplan te maken, heb je allereerst een volledig beeld nodig van je huidige financiële situatie: wat komt er straks maandelijks binnen, wat gaat er uit, en welk vermogen heb je opgebouwd? Pas als je dat overzicht hebt, kun je zinvolle keuzes maken over de toekomst.
Verzamel de volgende documenten en gegevens als startpunt:
- Je AOW-overzicht via de Sociale Verzekeringsbank (SVB) of MijnOverheid
- Je pensioenoverzicht via MijnPensioenoverzicht.nl
- Een overzicht van je spaargeld en eventuele beleggingen
- De huidige WOZ-waarde van je woning en de eventuele resterende hypotheekschuld
- Lopende verzekeringen en abonnementen
- Inzicht in je maandelijkse vaste lasten
Met deze informatie bij de hand kun je pas echt een realistisch beeld vormen van je financiële situatie na pensionering. Veel mensen ontdekken in deze fase dat ze meer vermogen hebben dan ze dachten, maar ook dat dat vermogen niet altijd direct beschikbaar is. Denk aan de overwaarde in je woning: die staat op papier, maar je kunt er niet zomaar van leven.
Rust voor de toekomst
Een gratis kennismakingsgesprek geeft helderheid over wat er nu, en later, geregeld kan worden.
Hoe bereken je hoeveel pensioeninkomen je nodig hebt?
Als vuistregel geldt dat de meeste mensen na pensionering zo’n 70 tot 80 procent van hun laatste nettoloon nodig hebben om comfortabel te leven. Dat percentage daalt omdat bepaalde kosten wegvallen, zoals pensioenopbouw, reiskosten naar werk en soms ook hypotheeklasten. Maar andere kosten, zoals zorg, vrije tijd en reizen, nemen juist toe.
Een eenvoudige manier om je gewenste pensioeninkomen te berekenen, is door je huidige maandelijkse uitgaven te noteren en te bekijken welke daarvan na pensionering veranderen. Denk daarbij aan:
- Noteer al je huidige vaste lasten per maand (huur of hypotheek, energie, zorgverzekering, boodschappen).
- Schat je variabele uitgaven in, zoals vakanties, hobby’s en kleding.
- Bedenk welke kosten wegvallen na pensionering en welke erbij komen.
- Tel op wat je netto per maand nodig hebt om deze levensstijl te bekostigen.
- Vergelijk dit bedrag met wat je straks verwacht te ontvangen aan AOW en pensioen.
Houd ook rekening met onverwachte kosten, zoals aanpassingen aan je woning om er langer in te kunnen wonen, hogere zorgkosten op latere leeftijd of financiële steun aan kinderen of kleinkinderen. Een realistisch pensioenplan houdt ook rekening met deze onzekerheden.
Welke inkomstenbronnen tellen mee in je pensioenplan?
In een volledig pensioenplan tellen drie hoofdbronnen mee: de AOW van de overheid, het pensioen dat je via je werkgever hebt opgebouwd, en je eigen vermogen zoals spaargeld, beleggingen of de overwaarde van je woning. Samen vormen deze drie pijlers je pensioeninkomen.
De AOW vraag je aan bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Je ontvangt automatisch een bericht ongeveer vier maanden voor je AOW-leeftijd met uitleg over hoe je de uitkering aanvraagt. Heb je drie maanden voor die leeftijd nog niets ontvangen? Neem dan zelf contact op met de SVB.
Naast AOW en werkgeverspensioen is de overwaarde op je woning voor veel senioren met een eigen woning een belangrijke maar onderbenutte bron. Er zijn meerdere manieren om die overwaarde te benutten zonder je huis te hoeven verkopen. Een opeethypotheek, ook wel verzilverhypotheek genoemd, is een optie waarmee je een deel van de overwaarde opneemt, eenmalig of maandelijks, terwijl je gewoon thuis blijft wonen. De rente wordt opgeteld bij de schuld en betaal je pas terug bij verkoop van de woning. Dit maakt het een interessante optie voor senioren met een lager pensioeninkomen, maar een woning met flinke overwaarde.
Vergeet ook eventuele lijfrentes, eigen ondernemingsvermogen of erfenissen niet mee te nemen in je totaaloverzicht. Al deze bronnen samen bepalen hoe comfortabel jouw pensioen er financieel uitziet.
Wat doe je als je pensioen niet genoeg is?
Als je pensioeninkomen niet genoeg blijkt te zijn om je gewenste levensstijl te bekostigen, zijn er meerdere opties om het tekort aan te vullen. De juiste keuze hangt af van je persoonlijke situatie: hoeveel vermogen heb je, wil je in je woning blijven wonen, en wat wil je nalaten aan je kinderen?
Enkele veelgebruikte oplossingen zijn:
- Overwaarde benutten: Via een opeethypotheek of een reguliere hypotheek kun je de overwaarde in je woning aanspreken als aanvulling op je inkomen.
- Spaargeld gespreid opnemen: In plaats van spaargeld op een rekening te laten staan, kun je dit planmatig inzetten als maandelijkse aanvulling.
- Woning aanpassen en langer thuis wonen: Door je woning levensloopbestendig te maken, bespaar je op toekomstige zorgkosten en kun je langer in je vertrouwde omgeving blijven.
- Deeltijd blijven werken: Sommige mensen kiezen ervoor om na de officiële pensioenleeftijd nog een paar uur per week te blijven werken, wat zowel financieel als sociaal voordelen heeft.
Wat je beter kunt vermijden, is de constructie waarbij je je huis verkoopt en terughuurt (sale en lease back). Dit is doorgaans een dure oplossing, staat niet onder toezicht van de AFM en is alleen in heel specifieke situaties zinvol, zoals wanneer een hypotheek echt niet mogelijk is of je geen erfgenamen hebt.
Hoe houd je rekening met erfenis en belasting in je pensioenplan?
Een volledig financieel plan voor je pensioen houdt ook rekening met wat je wilt nalaten en hoe erfbelasting dat beïnvloedt. Erfbelasting kan een aanzienlijk deel van je nalatenschap opslokken als je hier niet tijdig over nadenkt. Gelukkig zijn er legale manieren om dit te beperken.
In 2026 kun je elk kleinkind jaarlijks een bedrag van 2.769 euro belastingvrij schenken. Voor kinderen gelden andere vrijstellingen. Door jaarlijks te schenken binnen de vrijstellingen, verklein je de erfenis en daarmee de erfbelasting die je nabestaanden later moeten betalen. Dit heet ook wel progressief schenken.
Andere aandachtspunten bij erfenis en belasting in je pensioenplan:
- Is er een actueel testament? En klopt dat nog bij je huidige situatie?
- Heb je een levenstestament geregeld voor het geval je zelf geen beslissingen meer kunt nemen?
- Hoe is de verdeling van je vermogen geregeld bij overlijden van jou of je partner?
- Zijn er bijzondere situaties, zoals een kind met een beperking, die extra aandacht vragen?
Voor erfplanning werken wij samen met gespecialiseerde partijen in ons netwerk. Zo zorgen we dat je op alle fronten goed begeleid wordt, zonder dat je zelf op zoek hoeft naar de juiste specialist.
Wanneer is het slim om een financieel adviseur in te schakelen?
Het is slim om een financieel adviseur in te schakelen zodra je merkt dat de verschillende financiële beslissingen met elkaar beginnen samen te hangen en je het overzicht verliest. Dat moment komt voor veel senioren rondom de pensionering: AOW, pensioen, overwaarde, erfenis en zorgkosten raken dan allemaal tegelijk aan de orde.
Je hoeft echt geen financieel expert te zijn om te begrijpen dat al die onderdelen elkaar beïnvloeden. Maar je hebt wel iemand nodig die het totaalplaatje overziet en die onafhankelijk is, dus niet gebonden aan één bank of product. Een goede adviseur helpt je niet alleen met de technische kant, maar geeft je ook rust en vertrouwen in de keuzes die je maakt.
Specifieke momenten waarop professionele begeleiding echt meerwaarde heeft:
- Je gaat binnenkort met pensioen en weet niet precies wat je straks aan inkomen hebt
- Je overweegt de overwaarde van je woning te benutten, maar weet niet hoe
- Je wilt je erfenis regelen, maar weet niet waar je moet beginnen
- Je partner is onlangs overleden en je staat er financieel ineens alleen voor
- Je kinderen stellen vragen over erfenis en schenken die je zelf niet kunt beantwoorden
Hoe Curo Advies helpt met financieel plan maken voor pensioen
Bij Curo Advies begrijpen we dat financiële beslissingen rond pensionering groot en soms overweldigend kunnen voelen. Met meer dan 25 jaar ervaring in de financiële dienstverlening helpen wij senioren om overzicht te krijgen en met vertrouwen keuzes te maken, op hun eigen tempo en op basis van hun eigen situatie.
Wat wij voor je doen:
- We brengen je volledige financiële situatie in kaart: AOW, pensioen, spaargeld, woning en toekomstige wensen
- We helpen je begrijpen welke mogelijkheden er zijn, zoals het benutten van overwaarde of het plannen van schenkingen
- We werken onafhankelijk en zijn niet gebonden aan één bank of geldverstrekker
- We begeleiden je het hele traject, van het eerste gesprek tot de uiteindelijke keuze
- Voor gespecialiseerde onderdelen zoals erfplanning schakelen we de juiste partners in vanuit ons netwerk
Je krijgt bij ons een vaste persoonlijke financieel assistent die jou en je situatie goed leert kennen. Geen wisselende gezichten, geen standaardoplossingen. Gewoon iemand die er voor je is als je vragen hebt, groot of klein.
Wil je weten hoe jouw pensioenplan eruitziet en waar de kansen liggen? Neem vrijblijvend contact op en we kijken samen wat er voor jou mogelijk is.
Veelgestelde vragen
Hoe vroeg moet ik beginnen met het maken van een financieel plan voor mijn pensioen?
Hoe eerder je begint, hoe meer tijd je hebt om bij te sturen. Ideaal gezien start je vijf tot tien jaar voor je pensioendatum, zodat je nog keuzes kunt maken over extra sparen, beleggen of het aflossen van je hypotheek. Maar ook als je al vlak voor je pensioen staat, is een goed overzicht waardevol: zelfs dan zijn er nog opties om je inkomen te optimaliseren, zoals het benutten van overwaarde of het planmatig inzetten van spaargeld.
Wat als mijn partner en ik een heel ander beeld hebben van hoe we willen leven na pensionering?
Dat is een veelvoorkomende situatie en juist een goede reden om samen aan tafel te gaan zitten, eventueel met een adviseur. Breng eerst elkaars wensen en verwachtingen in kaart: wil de één reizen en de ander juist dicht bij de kleinkinderen blijven? Door deze gesprekken vroeg te voeren, kun je een plan maken dat voor beiden werkt en voorkom je verrassingen op het moment dat het er echt toe doet.
Wat gebeurt er met mijn pensioenplan als ik eerder kom te overlijden dan verwacht?
Dit is precies waarom een actueel testament en een levenstestament zo belangrijk zijn als onderdeel van je pensioenplan. Controleer ook of je werkgeverspensioen een partnerpensioen bevat, want niet alle pensioenregelingen keren automatisch iets uit aan je partner. Stem je financiële plan af op beide scenario’s, zodat je partner niet voor onverwachte tekorten komt te staan.
Kan ik zelf een pensioenplan maken of heb ik daar altijd een adviseur voor nodig?
Je kunt zeker zelf een eerste overzicht maken via tools als MijnPensioenoverzicht.nl en de SVB-website, en dat is ook een uitstekend startpunt. Zodra je situatie complexer wordt, bijvoorbeeld door overwaarde, meerdere pensioenpotten, schenkingen of erfplanning, loont het om een onafhankelijk adviseur in te schakelen die het totaalplaatje overziet. Zo voorkom je dat je een goede beslissing neemt op één onderdeel, maar daarmee onbedoeld een ander onderdeel verstoort.
Hoe beïnvloedt de inflatie mijn pensioenplan en moet ik daar rekening mee houden?
Ja, inflatie is een factor die veel mensen onderschatten bij het opstellen van een pensioenplan. Als je koopkracht elk jaar een beetje daalt, maar je pensioeninkomen gelijk blijft, merk je dat na verloop van tijd in je portemonnee. Vraag bij je pensioenfonds na of en in hoeverre je pensioen wordt geïndexeerd, en houd in je berekeningen rekening met een gemiddelde inflatie van één à twee procent per jaar om een realistisch beeld te houden.
Wat zijn de meest gemaakte fouten bij het plannen van een pensioen?
Een van de meest voorkomende fouten is te optimistisch zijn over de kosten na pensionering: zorg, woningaanpassingen en vrije tijd kosten vaak meer dan verwacht. Andere veelgemaakte fouten zijn het niet meenemen van alle inkomstenbronnen (zoals lijfrentes of overwaarde), te laat beginnen met nadenken over erfbelasting, en het niet updaten van je plan na grote levensgebeurtenissen zoals een scheiding, overlijden van een partner of een grote erfenis.
Hoe weet ik of een financieel adviseur écht onafhankelijk is?
Een onafhankelijk adviseur is niet gebonden aan één bank, verzekeraar of geldverstrekker en ontvangt geen provisie voor het aanbevelen van specifieke producten. Vraag bij het eerste gesprek altijd hoe de adviseur wordt betaald: werkt hij op basis van een uurtarief of een vaste vergoeding, dan is de kans op onafhankelijk advies groter. Controleer ook of de adviseur is ingeschreven bij de AFM (Autoriteit Financiële Markten), wat een wettelijke vereiste is voor het geven van financieel advies in Nederland.
Gerelateerde artikelen
- Wat is de grootste fout die de meeste mensen maken als het gaat om pensionering?
- Wat zijn 8 manieren om erfbelasting te besparen?
- Hoe verzilver je overwaarde van je woning?
- Hoe beïnvloedt overwaarde je hypotheekmogelijkheden?
- Waar mag je overwaarde aan besteden?
Deze inhoud is gegenereerd met behulp van AI en kan fouten bevatten.